Bir damla kan ile 50’den fazla kanser türünü tespit edebilen yeni nesil teknolojiler (Galleri testi gibi) var. Bu testler; kanserli hücrelerin kan dolaşımına bıraktığı tümör kaynaklı genetik parçacıkları (hücre dışı DNA veya metilasyon değişikliklerini) bularak tarama yapıyor. Bunlar kulağa hoş gelen sözler ama çok dikkatli olmak şart.

Son senelerde longevity diye bir kavram türedi, daha doğrusu türetildi. Bu, uzun yaşama demek. Uzun yaşama tabiri ilgi çekmeyeceği içim ısrarla longevity deniyor. Uzun yaşama deseler kimse dönüp de bakmaz ama longevity diyince aynı anti-aging dendiğinde olduğu gibi insanlar merak ediyor, bunu mühim bir şey zannediyorlar. Bu, bana göre insanları kandırmaktan başka bir şey değil.

Modern tıp tabiattan istifade etmeyi uzun süredir unutmuştu, şimdi yavaş yavaş geri geliyor. Londra’daki King’s College Hospital’ in kritik bakım hastaları için bir çatı bahçesi açması tıpta bir devrimdir. Güneş ve tabiat, ilaç kadar hatta bazen ondan daha fazla iyileştirici olabilir. 

Mikroplastikler insan safra örneklerinde de bulunuyor. Safra kesesi taşı olan hastalarda safra mikroplastik konsantrasyonları önemli ölçüde daha yüksek. Kronik düşük doz mikroplastik maruziyeti, kolanjiyositlerde mitokondriyal yaşlanmaya sebep oluyor.
Melatonin, mikroplastik kaynaklı hücresel toksisiteyi ve yaşlanmayı etkili bir şekilde hafifletiliyor.

Geniş kapsamlı bir meta-analizde yaşlıların bilhassa da menopoz sonrası dönemdeki kadınların birçoğunun kullandıkları D vitamini ve kalsiyum takviyelerinin düşme ve kemik kırıklarını önlemediği ortaya çıktı. Kalp krizlerini sadece kolesterol fazlalığına bağlamak ne kadar yanlışsa kemik kırıkları ve düşmelerin tek sebebinin D vitamini eksikliği olduğunu düşünmek de o kadar yanlıştır.

Astaksantin de tıpkı balık yağı hapları gibi göklere çıkarılan bir takviye. Bu, somon, karides ve mikroalglerde bulunan güçlü bir antioksidan ama aşırı abartılı sloganlarla pazarlanıyor. Faydalarına ait çalışmaların çoğu küçük ölçekli, kısa süreli veya hayvan deneylerine dayanıyor. Mucize takviye gibi sunulması bir aldatmacadır.

Bugüne kadar size sadece “Güneşten kaçının, yüksek faktörlü krem sürmeden güneşe çıkmayın, güneş kansere sebep olur” dediler. Bu, doğru, güneşin altında kavrulmak tabii ki zararlı ama bilinçli güneşlenme de hem cildimiz hem genel sağlık için elzem. Takviyeler asla deride sentez edilen D vitamininin yerini tutamaz.

24 sağlıklı erişkin üzerinde yapılan çalışmada, UVA ışığının ciltteki nitrik oksit (NO) depolarını harekete geçirerek dolaşıma NO salınımını artırdığı ve bunun kan basıncını düşürdüğü bulundu. Bu olay D vitamini sentezinden bağımsız ortaya çıkıyor. D vitamini takviyesi alanlarda güneşlenenlerdeki gibi tansiyon düşüklüğü gerçekleşmiyor.

Güneş ışığına daha fazla maruz kalmak, sindirim sistemi, özellikle de pankreas kanserini ve bunlara bağlı ölümleri önlüyor. Gündüzleri yeterli tabii/aydınlık ışık almanın, sirkadiyen ritmi senkronize ederek, melatonin salgısını artırarak etkili olduğu düşünülüyor.

MS hastalığının belirtilerinin baskılanmasında güneş ışınlarının çok önemli rolü vardır. Güneş ışınları bunu sadece D vitamini sentezini sağlayarak değil, ciltte yarattığı bağışıklığı baskılayıcı etkileriyle ve kırmızı/kızılötesi ışınların mitokondrileri aktifleştirmesiyle sağlarlar. D vitamini takviyesi alanlar bu faydaları göremez.